SEBA Class 10 Geography Chapter 4 আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ আঞ্চলিক ভূগোল
তৃতীয় খণ্ডঃ আঞ্চলিক ভূগোল
চতুর্থ অধ্যায়
আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ আঞ্চলিক ভূগোল
অনুশীলনী: প্রশ্নোত্তৰ
১। আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ অৱস্থান আৰু ভৌগোলিক বৈশিষ্ট্য চমুকৈ লিখা।
উত্তৰঃ আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ উত্তৰ আমেৰিকা মহাদেশৰ মধ্য আৰু দক্ষিণ অংশত অৱস্থিত। উত্তৰত কানাডা, দক্ষিণত মেক্সিকো, পূৱত আটলান্টিক মহাসাগৰ আৰু পশ্চিমত প্রশান্ত মহাসাগৰে ই আবৃত। উত্তৰ-পূৱ কোণত বৃহৎ হ্রদসমূহ অৱস্থিত। দেশখনৰ ভৌগোলিক বৈশিষ্ট্য অতি বৈচিত্র্যময়। পশ্চিমত ৰকি পর্বতমালা, পূৱত আপেলেছিয়ান উচ্চভূমি, মাজভাগত বিস্তৃত মধ্য সমভূমি আৰু দক্ষিণ-পূৱত উপকূলীয় সমভূমি দেখা যায়। এই বৈচিত্র্যই দেশখনক প্রাকৃতিকভাবে সমৃদ্ধ কৰিছে।
২। আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰক প্ৰাকৃতিক বিভাগত ভাগ কৰা। প্ৰতিটো বিভাগৰে এটি চমু আভাস দিয়া।
উত্তৰঃ আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰক সাধাৰণতে চাৰিটা প্রধান প্রাকৃতিক বিভাগত ভাগ কৰা হৈছে, যথা-
(ক) আপেলেছিয়ান উচ্চভূমি অঞ্চল পুৱাংশত অৱস্থিত। পুৰণি পৰ্বত, কয়লা সম্পদ আৰু অৰণ্যৰ বাবে বিখ্যাত।
(খ) মধ্য সমভূমি অঞ্চল দেশখনৰ কেন্দ্ৰীয় অংশ। মিছিছিপি-মিছৌৰি নদী অৱবাহিকা এই অঞ্চলত অৱস্থিত। অতি উৰ্বৰ মাটি আৰু কৃষিৰ বাবে উপযোগী।
(গ) ৰকি পর্বত অঞ্চল- পশ্চিম অংশত অৱস্থিত। উচ্চ পর্বতমালা, খনিজ সম্পদ আৰু পৰ্যটনৰ বাবে গুৰুত্বপূর্ণ।
(ঘ) প্রশান্ত উপকূলীয় অঞ্চল পশ্চিম উপকূলত অৱস্থিত। উপত্যকা, উপকূলীয় সমভূমি আৰু উন্নত নগৰসমূহ ইয়াত আছে।
৩। মানচিত্র আঁকি আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ প্ৰাকৃতিক বিভাগসমূহ দেখুওৱা।
উত্তৰঃ শিক্ষার্থীয়ে উত্তৰ আমেৰিকাৰ মানচিত্র আঁকি তাত আপেলেছিয়ান উচ্চভূমি (পূৱত), মধ্য সমভূমি (মাজভাগত), ৰকি পর্বত (পশ্চিমত) আৰু প্রশান্ত উপকূলীয় অঞ্চল চিহ্নিত কৰিব।
৪। আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ জনসংখ্যা বৃদ্ধি আৰু বিতৰণ সম্পৰ্কে মানচিত্ৰৰ সহায়ত আলোচনা কৰা।
উত্তৰঃ আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ জনসংখ্যা বৃদ্ধি মূলতঃ প্ৰব্ৰজনৰ ফলত হৈছে। ইউৰোপ, এছিয়া আৰু লেটিন আমেৰিকাৰ পৰা বহু লোক এই দেশত বসতি স্থাপন কৰিছে। জনসংখ্যা ঘনত্ব পূৱ উপকূল, মহান হ্রদ অঞ্চল আৰু কেলিফর্ণিয়া উপকূলত অধিক। মধ্য আৰু পৰ্বতীয় অঞ্চলত জনসংখ্যা তুলনামূলকভাৱে কম। নগৰীকৰণৰ হাৰ অত্যন্ত উচ্চ।
৫। আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ অৰ্থনীতিত কৃষিৰ ভূমিকা কেনে চমুকৈ লিখা।
উত্তৰঃ আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত কৃষি অতি উন্নত আৰু যান্ত্রিকীকৃত। গম, মাকৈ, কপাহ, ছয়াবিন আদি শস্য বহুল পৰিমাণে উৎপাদিত হয়। দেশখন বিশ্বৰ অন্যতম বৃহৎ কৃষিজ সামগ্ৰী ৰপ্তানিকাৰক। কৃষিয়ে খাদ্য যোগানৰ লগতে উদ্যোগৰ বাবে কেঁচামাল যোগান দিয়ে।
৬। কৃষি বলয় বুলিলে কি বুজা? আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত কিমানটা আৰু কি কি কৃষিবলয় চিনাক্ত কৰা হৈছে। মানচিত্ৰত দেখুওৱা আৰু প্ৰতিটো বলয়ৰ বিষয়ে চমু বর্ণনা দিয়া।
উত্তৰঃ কৃষি বলয় বুলিলে এনে অঞ্চলক বুজায়, য’ত কোনো নির্দিষ্ট শস্য বা পশুপালন প্রধানভাবে উৎপাদিত হয়।
আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত প্রধানকৈ ৬টা কৃষিবলয় দেখা যায়-
(ক) গম বলয় মধ্য-পশ্চিম আৰু গ্রেট প্লেইনছ অঞ্চলত।
(খ) মাকৈ বলয় আই’বা, ইলিনয় আদি ৰাজ্যত।
(গ) কপাহ বলয় দক্ষিণ-পূৱ অংশত।
(ঘ) দুগ্ধ বলয় মহান হ্রদ অঞ্চলত।
(ঙ) ফল-মূল আৰু শাক-পাচলি বলয়- কেলিফ’র্ণিয়া উপত্যকাত।
(চ) শুকান কৃষি আৰু পশুপালন বলয় – পশ্চিম অংশত।
(মানচিত্রত শিক্ষার্থীয়ে চিহ্নিত কৰিব।)
৭। আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ প্ৰধান উদ্যোগ অঞ্চলকেইটাৰ নাম লিখা আৰু মানচিত্ৰত দেখুওৱা। তাৰে এটা অঞ্চলৰ বিতং বিৱৰণ দিয়া।
উত্তৰঃ আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ প্ৰধান উদ্যোগ অঞ্চলসমূহ হ’ল-
(ক) উত্তৰ-পূৱ উদ্যোগ অঞ্চল
(খ) মহান হ্রদ অঞ্চল
(গ) দক্ষিণ উদ্যোগ অঞ্চল
(ঘ) প্রশান্ত উপকূলীয় উদ্যোগ অঞ্চল
উত্তৰ-পূৱ উদ্যোগ অঞ্চল দেশখনৰ আটাইতকৈ পুৰণি আৰু উন্নত উদ্যোগ অঞ্চল। নিউয়র্ক, পিটছবার্গ, ব’ষ্টন আদি নগৰ ইয়াত অবস্থিত। এই অঞ্চলত লৌহ-ইস্পাত, বস্ত্র, যন্ত্রপাতি আৰু ৰাসায়নিক উদ্যোগ বিকশিত হৈছে। কয়লা আৰু লৌহ সম্পদৰ নিকটতা আৰু পৰিবহণ সুবিধাৰ বাবে এই অঞ্চল উন্নত হৈছে।
৮। চমুটোকা
(ক) ৰকি পৰ্বত অঞ্চলৰ ভূ-প্রকৃতি
উত্তৰঃ ৰকি পৰ্বতমালা হৈছে উত্তৰ আমেৰিকাৰ পশ্চিম অংশত অৱস্থিত এক বিশাল আৰু উচ্চ নবীন পর্বতমালা। এই অঞ্চলত তুষাৰাবৃত শৃংগ, গভীৰ উপত্যকা, মালভূমি আৰু খৰস্রোতা নদী দেখা যায়। বহু ঠাইত আগ্নেয় আৰু ভাঁজ পৰ্বতৰ গঠন দেখা যায়। অঞ্চলটো খনিজ সম্পদে সমৃদ্ধ আৰু ইয়াত অৰণ্য আৰু প্রাকৃতিক সৌন্দর্য বিশেষ লক্ষণীয়।
(খ) আপালেচিয়ান উচ্চভূমিৰ ভূ-প্রকৃতি
উত্তৰঃ আপালেচিয়ান হৈছে উত্তৰ আমেৰিকাৰ পূব অংশত অৱস্থিত এক পুৰণি আৰু ক্ষয়প্রাপ্ত পর্বতমালা। ইয়াৰ উচ্চতা তুলনামূলকভাৱে কম আৰু পৰ্বতবোৰ মসৃণ আকাৰৰ। এই অঞ্চলত বহুতো কয়লা খনি আছে আৰু অৰণ্য সম্পদতো সমৃদ্ধ। নদী উপত্যকা আৰু খনিজ সম্পদ এই অঞ্চলৰ মুখ্য বৈশিষ্ট্য।
(গ) মধ্য সমভূমি অঞ্চলৰ নদ-নদী
উত্তৰঃ মধ্য সমভূমি অঞ্চলত বিস্তৃত নদ-নদীৰ জাল দেখা যায়। ইয়াৰ ভিতৰত মিছিছিপি, মিছৌবি, ওহাইও আদি মুখ্য নদী। এই নদীবোৰ কৃষি, পৰিবহণ আৰু বাণিজ্যৰ বাবে বিশেষ গুৰুত্বপূর্ণ। নদীবোৰে উৰ্বৰ পলিমাটি প্রদান কৰি অঞ্চলটো কৃষিৰ বাবে উপযোগী কৰি তুলিছে।
(ঘ) আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ নগৰীকৰণ আৰু প্ৰধান নগৰসমূহ
উত্তৰঃ আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত নগৰীকৰণৰ হাৰ অতি উচ্চ। অধিকাংশ লোক নগৰ অঞ্চলত বসবাস কৰে। নিউয়র্ক, লছ এঞ্জেলেছ, চিকাগো, হিউস্টন আদি বৃহৎ মহানগৰ। এই নগৰবোৰ উদ্যোগ, বাণিজ্য, শিক্ষা আৰু সংস্কৃতিৰ মুখ্য কেন্দ্র।
(ঙ) আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ অৰ্থনৈতিক বৈশিষ্ট্য
উত্তৰঃ আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ অর্থনীতি বিশ্বৰ অন্যতম উন্নত অর্থনীতি। ইয়াত উন্নত শিল্প, আধুনিক কৃষি, শক্তিশালী সেৱা খণ্ড আৰু উচ্চ প্ৰযুক্তিৰ ব্যৱহাৰ দেখা যায়। তথ্য-প্রযুক্তি, বিমান নির্মাণ, গাড়ী উদ্যোগ, বিত্তীয় সেৱা আদি ক্ষেত্র বিশেষে বিকশিত।
(চ) আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ কৃষি বলয়
উত্তৰঃ আমেৰিকা যুক্তৰাষ্টত বিভিন্ন প্ৰকাৰৰ কৃষি বলয় দেখা যায়। গম বলয়, মাকৈ বলয়, কপাহ বলয়, দুগ্ধ উৎপাদন বলয় আৰু ফল-মূল উৎপাদন অঞ্চল বিশেষভাবে উল্লেখযোগ্য। আধুনিক যন্ত্রপাতি আৰু বৈজ্ঞানিক পদ্ধতিৰ ব্যৱহাৰে কৃষি উৎপাদন অধিক হৈছে।
(ছ) আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ উত্তৰ-পূব উদ্যোগ অঞ্চল
উত্তৰঃ আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ উত্তৰ-পূব অংশ প্রধানকৈ উদ্যোগিক অঞ্চল। ইয়াত লো-ইস্পাত, যন্ত্রপাতি, বস্ত্র, জাহাজ নির্মাণ আদি উদ্যোগ গঢ় লৈ উঠিছে। উন্নত পৰিবহণ ব্যৱস্থা আৰু খনিজ সম্পদে এই অঞ্চলৰ উদ্যোগ বিকাশত সহায় কৰিছে।
(জ) আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ প্ৰশান্ত উপকূলীয় উদ্যোগ
উত্তৰঃ প্রশান্ত উপকূলীয় অঞ্চলত আধুনিক আৰু উচ্চ প্ৰযুক্তিৰ উদ্যোগ বিকশিত হৈছে। বিমান নির্মাণ, চলচ্চিত্র উদ্যোগ (হলিউড), তথ্য-প্রযুক্তি আৰু ইলেক্ট্রনিক উদ্যোগ বিশেষ উল্লেখযোগ্য। এই অঞ্চল উদ্ভাৱন আৰু গৱেষণাৰ ক্ষেত্ৰতো অগ্রণী।
(ঝ) আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ শুকান কৃষি আৰু পশুপালন বলয়
উত্তৰঃ আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ কম বৰষুণ হোৱা পশ্চিম আৰু মধ্য অংশত শুকান কৃষি কৰা হয়। ইয়াত গম খেতি আৰু গৰু-মহ পালন মুখ্য কার্য। বিস্তৃত তৃণভূমি পশুপালনৰ বাবে উপযোগী।
(ঞ) আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ খনিজ সম্পদ
উত্তৰঃ আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ খনিজ সম্পদত সমৃদ্ধ। দেশখনত কয়লা, লো, পেট্র’লিয়াম, প্রাকৃতিক গেছ, তাম, সোন আদি খনিজ সম্পদ পোৱা যায়। এই সম্পদসমূহ উদ্যোগ আৰু শক্তি উৎপাদনত গুৰুত্বপূর্ণ ভূমিকা পালন কৰে।
অতিৰিক্ত প্রশ্নোত্তৰ
বহুবিকল্পধর্মী প্রশ্নোত্তৰ
১। আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ কোন মহাদেশত অৱস্থিত?
(ক) এছিয়া
(খ) ইউৰোপ
(গ) উত্তৰ আমেৰিকা
(ঘ) আফ্রিকা
উত্তৰঃ (গ)
২। আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ পূৱ সীমান্তত কোন মহাসাগৰ অৱস্থিত?
(ক) ভাৰত মহাসাগৰ
(খ) প্রশান্ত মহাসাগৰ
(গ) আটলান্টিক মহাসাগৰ
(ঘ) আর্কটিক মহাসাগৰ
উত্তৰঃ (গ)
৩। ৰকি পর্বতমালা কোন অংশত অৱস্থিত?
(ক) পুৱাংশত
(খ) পশ্চিমাংশত
(গ) মধ্য অংশত
(ঘ) দক্ষিণাংশত
উত্তৰঃ (খ)
৪। আপেলেছিয়ান উচ্চভূমি কোন অংশত অৱস্থিত?
(ক) পুৱাংশত
(খ) পশ্চিমাংশত
(গ) উত্তৰাংশত
(ঘ) দক্ষিণাংশত
উত্তৰঃ (ক)
৫। মিছিছিপি নদী কোন প্রাকৃতিক বিভাগত প্রধানকৈ অৱস্থিত?
(ক) ৰকি পৰ্বত অঞ্চল
(খ) মধ্য সমভূমি অঞ্চল
(গ) প্রশান্ত উপকূলীয় অঞ্চল
(ঘ) আপেলেছিয়ান অঞ্চল
উত্তৰঃ (খ)
৬। ‘মাকৈ বলয়’ কোন অঞ্চলত বিখ্যাত?
(ক) কেলিফ’র্ণিয়া
(খ) আই’ৱা আৰু ইলিনয়
(গ) টেক্সাছ
(ঘ) ফ্লৰিডা
উত্তৰঃ (খ)
৭। কপাহ বলয় মূলতঃ কোন অংশত অৱস্থিত?
(ক) উত্তৰ-পূৱ
(খ) দক্ষিণ-পূর
(গ) পশ্চিম
(ঘ) উত্তৰ-পশ্চিম
উত্তৰঃ (খ)
৮। দুগ্ধ বলয় কোন অঞ্চলত অধিক বিকশিত?
(ক) মহান হ্রদ অঞ্চল
(খ) ৰকি অঞ্চল
(গ) দক্ষিণ সমভূমি
(ঘ) প্রশান্ত উপকূল
উত্তৰঃ (ক)
৯। নিউয়র্ক কোন উদ্যোগ অঞ্চলত অৱস্থিত?
(ক) উত্তৰ-পূৱ উদ্যোগ অঞ্চল
(খ) দক্ষিণ উদ্যোগ অঞ্চল
(গ) ৰকি অঞ্চল
(ঘ) প্রশান্ত অঞ্চল
উত্তৰঃ (ক)
১০। আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ প্ৰধান খনিজ সম্পদ কোনটো?
(ক) চাহ
(খ) কপাহ
(গ) কয়লা
(ঘ) ৰবৰ
উত্তৰঃ (গ)
১১। শুকান কৃষি বলয় কোন অংশত দেখা যায়?
(ক) অধিক বৰষুণ অঞ্চলত
(খ) কম বৰষুণ অঞ্চলত
(গ) উপকূলত
(ঘ) নগৰত
উত্তৰঃ (খ)
১২। লছ এঞ্জেলেছ কোন উপকূলত অৱস্থিত?
(ক) আটলান্টিক
(খ) প্রশান্ত
(গ) আর্কটিক
(ঘ) ভাৰত
উত্তৰঃ (খ)
১৩। আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ জনসংখ্যা অধিক ক’ত কেন্দ্রিভূত?
(ক) পর্বতীয় অঞ্চলত
(খ) পূৱ উপকূলত
(গ) মৰুভূমিত
(ঘ) বনাঞ্চলত
উত্তৰঃ (খ)
১৪। গ্রেট প্লেইনছ অঞ্চল কিহৰ বাবে বিখ্যাত?
(ক) চাহ খেতি
(খ) গম খেতি
(গ) ৰবৰ খেতি
(ঘ) কফি খেতি
উত্তৰঃ (খ)
১৫। প্রশান্ত উপকূলীয় অঞ্চলত কোন উদ্যোগ বিখ্যাত?
(ক) চলচ্চিত্র আৰু বিমান উদ্যোগ
(খ) কয়লা উদ্যোগ
(গ) চাহ উদ্যোগ
(ঘ) চিনি উদ্যোগ
উত্তৰঃ (ক)
চমু প্রশ্নোত্তৰ (১/২ নম্বৰ)
১। আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ উত্তৰত কোন দেশ অৱস্থিত?
উত্তৰঃ কানাডা।
২। আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ দক্ষিণ সীমান্তত কোন দেশ আছে?
উত্তৰঃ মেক্সিকো।
৩। আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ আটাইতকৈ দীঘল নদী কোনখন?
উত্তৰঃ মিছিছিপি নদী।
৪। ৰকি পর্বতমালা কেনেধৰণৰ পৰ্বত?
উত্তৰঃ নবীন উচ্চ পর্বতমালা।
৫। আপেলেছিয়ান অঞ্চল কিহৰ বাবে বিখ্যাত?
উত্তৰঃ কয়লা সম্পদৰ বাবে।
৬। মাকৈ বলয় কিহৰ উৎপাদনৰ বাবে বিখ্যাত?
উত্তৰঃ মাকৈ উৎপাদনৰ বাবে।
৭। কপাহ বলয় কোন শস্যৰ সৈতে জড়িত?
উত্তৰঃ কপাহ খেতি।
৮। দুগ্ধ বলয়ত মূলতঃ কি উৎপাদন হয়?
উত্তৰঃ দুগ্ধজাত সামগ্রী।
৯। আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ প্ৰধান মহানগৰ এখনৰ নাম লিখা।
উত্তৰঃ নিউয়র্ক।
১০। আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ অৰ্থনীতি কেনেধৰণৰ?
উত্তৰঃ উন্নত আৰু শিল্পভিত্তিক।
১১। শুকান কৃষি কিহৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰে?
উত্তৰঃ কম বৰষুণ আৰু জলসিঞ্চন ব্যৱস্থাৰ ওপৰত।
১২। মহান হ্রদ অঞ্চল কিহৰ বাবে গুৰুত্বপূৰ্ণ?
উত্তৰঃ উদ্যোগ আৰু পৰিবহণৰ বাবে।
১৩। কেলিফ’র্ণিয়া কোন কৃষিৰ বাবে বিখ্যাত?
উত্তৰঃ ফল-মূল আৰু শাক-পাচলি খেতিৰ বাবে।
১৪। আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ নগৰীকৰণৰ হাৰ কেনে?
উত্তৰঃ অত্যন্ত উচ্চ।
১৫। আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ এটা প্রধান খনিজ সম্পদৰ নাম লিখা।
উত্তৰঃ পেট্র’লিয়াম।
